Inzichten & kennis

Kennisbank

Van vermoeden naar inzicht

Het leven was en is voor mij een zoektocht. Daarom lees ik veel, in de hoop dat anderen weten wat ik nog niet weet. Ze geven me vingerwijzingen. Soms hoor ik ze door de mist heen, soms door het donker. Maar telkens komt er een lichtstraal, van vermoeden naar inzicht. En als ik het dan onder woorden kan brengen of in een schema kan zetten, komt het tot rust.

In de joodse mystiek heet het vermoeden chochmah: de eerste flits, het punt waarin iets oplicht voordat je het kunt zeggen. Het inzicht heet binah: het begrip dat die flits uitwerkt en vorm geeft. Binah is verwant aan bein, tussen. Inzicht is dan het vermogen om te onderscheiden, om te zien wat tussen de dingen ligt.

Ik heb de waarheid niet. Ik kijk in een spiegel. De ene keer is het beeld helder, de andere keer zie ik maar één stukje van de puzzel.

Hier staat wat ik onderweg schreef: meer dan 2.500 blogs en artikelen, per onderwerp bij elkaar, ook die van mijn eerdere websites.

Blader per thema

Recent

Alle artikelen

Bijbel
Het hoofd dat het lichaam niet meekrijgt (begrip zonder beweging)
Over het overlevingsmechanisme van het begrijpen zonder bewegen Wat Mattheüs laat zienHij heeft het begrepen. Dat is het eerste wat moet worden gezegd over Petrus. Niet dat hij het niet begreep. Niet dat hij naïef was of onoplettend of lichtzinnig. Hij had alles gehoord. Hij had de Bergrede gehoord, de gelijkenissen, de confrontaties met de farizeeën. Hij had gezien hoe Jezus de melaatse aanraakte, hoe hij de storm bedaarde, hoe hij de doden wekt
Bijbel
Altijd eerst nog dit (uitstel en vermijding)
Over het overlevingsmechanisme dat het leven uitstelt tot het leven begint Wat Mattheüs laat zienEr is altijd iets wat eerst moet.De man die zijn vader wil begraven voordat hij volgt. De mensen die naar hun akker gaan, naar hun koophandel, naar alles wat dringend is en urgent en niet kan wachten — terwijl de bruiloft al is begonnen en de tafel al is gedekt en de deur nog openstaat.Mattheüs beschrijft de vermijdingsbeweging niet als moreel falen.
Bijbel
De identiteit vastgemaakt aan iets buiten jezelf
Over het overlevingsmechanisme dat houvast zoekt waar geen houvast is Wat Mattheüs laat zienEr zijn twee manieren om jezelf kwijt te raken.De eerste is door te veel te hebben.De tweede is door te weinig te zijn.Mattheüs beschrijft beide in één evangelie — en legt ze naast elkaar zonder te zeggen dat ze hetzelfde zijn. Maar ze zijn hetzelfde. Twee mensen die hun identiteit hebben vastgemaakt aan iets buiten zichzelf. De een aan wat hij heeft. De a
Bijbel
Het systeem dat jou al heeft ingevuld
Over het overlevingsmechanisme dat begon voordat jij begon Wat Mattheüs laat zienMattheüs begint niet met een geboorte. Hij begint met een lijst.Veertig generaties. Abraham verwekte Izak. Izak verwekte Jakob. Jakob verwekte Juda en zijn broeders. Zeventien namen voor de ballingschap. Veertien namen tijdens de ballingschap. Veertien namen van de ballingschap tot de Christus. Een geslachtsregister dat geen lezer van het eerste hoofdstuk ooit heeft
Bijbel
De strategische deugd
Over het overlevingsmechanisme dat goed doet om veilig te zijn Wat Mattheüs laat zienEr is een scene in Mattheüs 26 die bijna niemand leest zoals het echt bedoeld is.Jezus is in Bethanië, in het huis van Simon de melaatse. Een vrouw komt binnen met een albasten fles — kostbare nardusolie, zo kostbaar dat het een jaarloon waard is. Ze breekt de fles en giet de olie uit over zijn hoofd. Zonder aankondiging. Zonder uitleg. Zonder te vragen of het ge
Bijbel
De persona die zichzelf is geworden
Over het overlevingsmechanisme dat geen masker meer is Wat Mattheüs laat zienEr is een Grieks woord voor acteur dat Mattheüs zestien keer gebruikt.Niet voor slechte mensen. Voor mensen die een rol spelen. En een acteur — een goede acteur, een acteur die zijn vak beheerst — gelooft zijn rol. Op het moment dat hij op het toneel staat, is hij de figuur die hij speelt. Het masker is niet bedrog. Het masker is identiteit geworden.Hypokritēs staat 16 k
Bijbel
De lege structuur
Over het overlevingsmechanisme dat eruitziet als deugd Wat Mattheüs laat zienEr staat een man in de tempel.Hij bidt. Niet stilletjes, niet voor zichzelf — hij staat en bidt hardop, zodat de woorden de ruimte vullen. Hij dankt God dat hij niet is als de anderen: niet als de rovers, de onrechtvaardigen, de overspelers. Niet als die tollenaar daar, in de hoek. Hij vast twee keer per week. Hij geeft tienden van alles wat hij bezit. Alles klopt. Alles
Bijbel
Mattheus spiegelt hypocrisie
Wie een evangelie wil schrijven, begint niet met een geslachtsregister.Tenzij het geslachtsregister het argument is.Mattheüs opent met veertig generaties. Van Abraham tot David. Van David tot de Babylonische ballingschap. Van de ballingschap tot Jozef, de man van Maria. Veertig generaties — het getal van de woestijn, van de beproeving, van de tijd die nodig is voordat iets werkelijk begint. En in die veertig generaties, netjes opgesomd als namen
Relatie
Vernedering als seksueel patroon
Ze zijn grappig bedoeld.Dat is wat hij zegt. Dat is wat zij zegt. De opmerking over haar lichaam die als grap werd verpakt. De vergelijking die terloops werd gemaakt. Het commentaar op hoe ze beweegt, hoe ze klinkt, wat ze doet — geserveerd met een lach, afgedaan met: je bent toch niet zo gevoelig?En jij — die al zo lang hebt geleerd dat jouw gevoel overdreven is — gelooft het.Het was maar een grapje.Maar je lichaam weet het beter. Je lichaam hee

De bril van Dineke van Kooten

Verder

Waar wil je beginnen?

Lees verder in een van de boeken, kom naar een programma of verdiepingsdag, of krijg nieuwe artikelen en podcasts in je mailbox.

Bekijk de programma's Koop een boek Schrijf je in op de nieuwsbrief