Inzichten & kennis

Kennisbank

Van vermoeden naar inzicht

Het leven was en is voor mij een zoektocht. Daarom lees ik veel, in de hoop dat anderen weten wat ik nog niet weet. Ze geven me vingerwijzingen. Soms hoor ik ze door de mist heen, soms door het donker. Maar telkens komt er een lichtstraal, van vermoeden naar inzicht. En als ik het dan onder woorden kan brengen of in een schema kan zetten, komt het tot rust.

In de joodse mystiek heet het vermoeden chochmah: de eerste flits, het punt waarin iets oplicht voordat je het kunt zeggen. Het inzicht heet binah: het begrip dat die flits uitwerkt en vorm geeft. Binah is verwant aan bein, tussen. Inzicht is dan het vermogen om te onderscheiden, om te zien wat tussen de dingen ligt.

Ik heb de waarheid niet. Ik kijk in een spiegel. De ene keer is het beeld helder, de andere keer zie ik maar één stukje van de puzzel.

Hier staat wat ik onderweg schreef: meer dan 2.500 blogs en artikelen, per onderwerp bij elkaar, ook die van mijn eerdere websites.

Blader per thema

Recent

Alle artikelen

Bijbel
Niemand doet het vers 13
Efeziërs 5:13 : 11 En neem niet deel aan de onvruchtbare werken van de duisternis, maar ontmasker ze veeleer.12 Want wat heimelijk door hen gedaan wordt, is te schandelijk om zelfs maar te vertellen.13 Maar al deze dingen komen openbaar als ze door het licht ontmaskerd worden; want al wat openbaar maakt, is licht.14 Daarom zegt Hij: Ontwaak, u die slaapt, en sta op uit de doden, en Christus zal over u lichten. De tweede helft van dit vers kan twe
Bijbel
De slaper vers 14
Efeziërs 5:14 : 11 En neem niet deel aan de onvruchtbare werken van de duisternis, maar ontmasker ze veeleer.12 Want wat heimelijk door hen gedaan wordt, is te schandelijk om zelfs maar te vertellen.13 Maar al deze dingen komen openbaar als ze door het licht ontmaskerd worden; want al wat openbaar maakt, is licht.14 Daarom zegt Hij: Ontwaak, u die slaapt, en sta op uit de doden, en Christus zal over u lichten. Het vers begint met een aanhalingste
Relatie
De behoefte die zichzelf bewaakt
Wat er in huizen geteld wordt is initiatief. Wie begint, hoe vaak, en wie er ja of nee op zegt — het is de enige grootheid die van buitenaf zichtbaar is, en daarom gaat ze door voor verlangen. Maar initiatief meet niet hoe groot iets is. Het meet hoe weinig het kost om ermee te beginnen. Wie kan naderen zonder dat er iets in hem overstag hoeft te gaan, nadert vaker dan wie voor dezelfde handeling een toestand nodig heeft die er niet op afroep is.
Relatie
Het laatste woord dat nog aankomt
Niemand kiest voor macht zolang invloed werkt. Invloed betekent dat wat ik zeg iets in jou verandert; zolang dat gebeurt, hoeft er niets afgedwongen te worden. Macht is wat er overblijft wanneer spreken jarenlang niets heeft uitgericht. Ze is de restwaarde van een gesprek dat niet is gevoerd, en ze wordt zelden gekozen — ze blijft over. Dat is de eerste zin die in dit soort relaties gemist wordt. Een vrouw die haar lichaam is gaan gebruiken om ie
Relatie
Waar hij tot rust komt, begint voor haar het werk
Hij vraagt om meer intimiteit. Zij hoort dat, en er zakt iets in haar dat hij niet ziet, want het lijkt op het meest redelijke verzoek dat er bestaat. Hij vraagt om dichtbij te komen. Hij vraagt niet om een prestatie, hij vraagt niet om nog een taak, hij vraagt alleen om haar. En precies daar zit de scheiding: ze gebruiken één woord voor twee dingen die elkaars tegendeel zijn. Voor hem is intimiteit meestal de plek waar het ophoudt. De ene ruimte
Relatie
Het willen dat nooit eigendom werd
Er zijn twee dingen die in bed op elkaar lijken en niets met elkaar te maken hebben. Iemand kan willen, en iemand kan instemmen. Van buitenaf is het verschil vrijwel onzichtbaar: er wordt in beide gevallen meegedaan, gereageerd, aangeraakt. Van binnenuit scheelt het alles, want in het ene geval is er iemand aanwezig die iets van de ander wil hebben, en in het andere geval is er iemand die geen bezwaar maakt. Willen is een handeling. Het Latijnse
Relatie
Voordat het verschil een rangorde wordt
Twee mensen die van elkaar houden staan nooit gelijk. Op elk moment geeft de een meer dan de ander, en dat is geen gebrek in de liefde maar de motor ervan. Wie iets ontvangt komt in een lichte schuld te staan, en die lichte schuld is precies de aandrang om terug te geven — met een beetje méér dan hij kreeg, zodat de ander op zijn beurt weer in de schuld komt. Hellinger zag daarin de enige manier waarop een uitwisseling levend blijft: het evenwich
Relatie
Wanneer kennen het kijken vervangt
Het Nederlands heeft er één woord voor, en dat is geen toeval. Zin is wat je in iets hebt en zin is wat iets heeft. In beide betekenissen gaat het om een beweging naar buiten: iets trekt, en daardoor sta ik op. Waar die beweging ophoudt, houdt ze zelden alleen in bed op. Mensen die geen zin meer hebben in hun partner, hebben vaak ook geen zin meer in de zondag, in het idee van een reis, in het gesprek dat ze vroeger zouden zijn begonnen. Er is ge
Relatie
Wat vijfentwintig jaar zichtbaar maakt
Monoloog Groot Nieuws Radio op dinsdag 28 juli 2026 Er is een moment in de zomer waarop het stil wordt tussen twee mensen. Twee weken in een huisje of een caravan. De kinderen zijn groot, de agenda is leeg, en dit is de tijd waar je jaren naar hebt uitgekeken.Maar op de derde dag merk je dat je elkaar eigenlijk niets te zeggen hebt. Bij stellen die vijfentwintig jaar samen zijn zie ik het het scherpst. Ze zijn niet ongelukkig. Ze zijn ook niet ge

De bril van Dineke van Kooten

Verder

Waar wil je beginnen?

Lees verder in een van de boeken, kom naar een programma of verdiepingsdag, of krijg nieuwe artikelen en podcasts in je mailbox.

Bekijk de programma's Koop een boek Schrijf je in op de nieuwsbrief