Inzichten & kennis

Kennisbank

Van vermoeden naar inzicht

Het leven was en is voor mij een zoektocht. Daarom lees ik veel, in de hoop dat anderen weten wat ik nog niet weet. Ze geven me vingerwijzingen. Soms hoor ik ze door de mist heen, soms door het donker. Maar telkens komt er een lichtstraal, van vermoeden naar inzicht. En als ik het dan onder woorden kan brengen of in een schema kan zetten, komt het tot rust.

In de joodse mystiek heet het vermoeden chochmah: de eerste flits, het punt waarin iets oplicht voordat je het kunt zeggen. Het inzicht heet binah: het begrip dat die flits uitwerkt en vorm geeft. Binah is verwant aan bein, tussen. Inzicht is dan het vermogen om te onderscheiden, om te zien wat tussen de dingen ligt.

Ik heb de waarheid niet. Ik kijk in een spiegel. De ene keer is het beeld helder, de andere keer zie ik maar één stukje van de puzzel.

Hier staat wat ik onderweg schreef: meer dan 2.500 blogs en artikelen, per onderwerp bij elkaar, ook die van mijn eerdere websites.

Blader per thema

Recent

Relatie

Bijbel
De weduwe
Hertrouwen in de Bijbel, deel 5 Zolang hij leeft Romeinen 7 begint met een algemene regel die Paulus aan zijn lezers voorlegt als iets wat ze al weten: de wet heerst over een mens zolang hij leeft (7:1). Kurieuō is heer zijn, het werkwoord van kurios. De wet is een heer, en haar heerschappij reikt tot aan de dood en niet verder. Dan het voorbeeld: want de getrouwde vrouw is door de wet gebonden aan haar man zolang hij leeft. Hupandros betekent le
Bijbel
Ongehuwd blijven of verzoenen
Hertrouwen in de Bijbel, deel 4 Waarover jullie schreven 1 Korinthiërs 7 begint met een antwoord. Wat betreft de dingen waarover jullie schreven. Dan volgt een zin die eeuwenlang als woord van Paulus is gelezen: het is goed voor een mens geen vrouw aan te raken. De meeste uitleggers lezen hem nu als een citaat uit de brief van de Korinthiërs zelf. Paulus herhaalt hun leus, en spreekt hem daarna vers na vers tegen. Laat ieder zijn eigen vrouw hebb
Bijbel
En een ander trouwt
Hertrouwen in de Bijbel, deel 3 Om welke reden ook In Mattheüs 19:3 komen farizeeën naar Jezus peirazontes, om hem op de proef te stellen. Hun vraag is preciezer dan de meeste vertalingen laten horen: mag een man zijn vrouw wegzenden om welke reden ook? Die laatste drie woorden zijn het hart van de vraag. Marcus heeft ze niet. Bij Mattheüs maken ze duidelijk dat Jezus in een lopend debat wordt getrokken. Dat debat staat in de Mishna (Gittin 9:10)
Bijbel
Niet terug
Hertrouwen in de Bijbel, deel 2 Wat de weg afsluit Deuteronomium 24:4 bevat het enige gebod in de vier verzen: haar eerste heer, die haar wegzond, kan niet terugkeren om haar opnieuw tot vrouw te nemen. Daarna volgen drie redenen, steeds zwaarder. Nadat zij onrein gemaakt is. Want dat is een gruwel voor het aangezicht van de Eeuwige. En je zult het land niet laten zondigen. Wat als een vrouw na haar scheiding ontrouw was aan haar man, zonder met
Bijbel
Hertrouwen in de Bijbel
Inleiding op de serieIn mijn praktijk zie ik twee soorten huwelijken waarop in christelijke kringen verschillend wordt gereageerd. Het eerste is een huwelijk waarin twee mensen naast elkaar leven. Ze delen een huis, een agenda en een kerkbank. Over wat er tussen hen leeft, spreken ze niet, en aan wat er tussen hen is doodgegaan, doen ze niets. Het huwelijk staat, en daarmee is voor hun omgeving de vraag beantwoord: wat een prachtig stel! Het twee
Bijbel
Toegestaan aan iedere man
Hertrouwen in de Bijbel, deel 1 Het lichaam van de brief De Mishna stelt een vraag die ik nooit had gesteld: wat is het eigenlijke van een scheidbrief? Wat moet erin staan, wil hij een scheidbrief zijn? Het antwoord in Gittin 9:3 bestaat uit vijf woorden: zie, je bent toegestaan aan ieder mens. Dat noemt de Mishna het lichaam van de brief. Al het andere is kader: de datum, de namen, de getuigen. Het lichaam is één zin, en die zin gaat over een vo
Relatie
De vrouwen die er stonden 11. Onderschikking en overgave
In de Tosefta staat een zegenspreuk die een joodse man elke ochtend zei. Gezegend die mij niet als heiden heeft gemaakt. Gezegend die mij niet als vrouw heeft gemaakt. Gezegend die mij niet als onwetende heeft gemaakt (Tosefta Berachot 6:18; in de Babylonische Talmoed, Menachot 43b, staat slaaf op de plaats van de onwetende). In de Griekse wereld ging een vergelijkbare spreuk rond, toegeschreven aan Thales of aan Socrates: dankbaar te zijn gebore
Relatie
Polariteit zonder rangorde 10. Onderschikking en overgave
Mi’oet hajareachNegen delen lang heb ik onderzocht of de rangorde in de teksten staat, en wat de polariteit laten betekenen. Een pool die zich uitgeeft, een pool die zich opent. Een gevende en een ontvangende pool: klinkt dat niet als boven en onder, in zachtere woorden? Ik begin bij een zin die me jaren is bijgebleven. Genesis 1:16: God maakte de twee grote lichten. En direct daarna: het grote licht om de dag te beheersen, en het kleine licht om
Relatie
Het lichaam dat zich niet kan openen 9. Onderschikking en overgave
Ik werd bang en verborg mijDe eerste woorden die de mens na de breuk tegen God zegt, beschrijven een lichaam. Et qolecha samati bagan wa’ira ki eirom anochi wa’echavè – ik hoorde uw stem in de tuin, en ik werd bang, want ik ben naakt, en ik verborg mij (Genesis 3:10). Horen, bang worden, zich naakt weten, zich verbergen. Vier bewegingen, en geen ervan is een besluit. Het woord voor naakt is in die zin veranderd. In Genesis 2:25 waren zij aroemmim

De bril van Dineke van Kooten

Verder

Waar wil je beginnen?

Lees verder in een van de boeken, kom naar een programma of verdiepingsdag, of krijg nieuwe artikelen en podcasts in je mailbox.

Bekijk de programma's Koop een boek Schrijf je in op de nieuwsbrief