Inzichten & kennis

Kennisbank

Van vermoeden naar inzicht

Het leven was en is voor mij een zoektocht. Daarom lees ik veel, in de hoop dat anderen weten wat ik nog niet weet. Ze geven me vingerwijzingen. Soms hoor ik ze door de mist heen, soms door het donker. Maar telkens komt er een lichtstraal, van vermoeden naar inzicht. En als ik het dan onder woorden kan brengen of in een schema kan zetten, komt het tot rust.

In de joodse mystiek heet het vermoeden chochmah: de eerste flits, het punt waarin iets oplicht voordat je het kunt zeggen. Het inzicht heet binah: het begrip dat die flits uitwerkt en vorm geeft. Binah is verwant aan bein, tussen. Inzicht is dan het vermogen om te onderscheiden, om te zien wat tussen de dingen ligt.

Ik heb de waarheid niet. Ik kijk in een spiegel. De ene keer is het beeld helder, de andere keer zie ik maar één stukje van de puzzel.

Hier staat wat ik onderweg schreef: meer dan 2.500 blogs en artikelen, per onderwerp bij elkaar, ook die van mijn eerdere websites.

Blader per thema

Recent

Man-vrouw

Man-vrouw
Man en vrouw anno 2026 6. Onderschikking en overgave
Na de afbraakDe teksten uit deze serie hebben eeuwenlang een rangorde gedragen die er bij nauwkeurig lezen niet in staat. Nergens krijgt een man het recht om te heersen. Wat er wel staat, is een polariteit: twee polen die samen het beeld van God dragen, en twee bewegingen die op elkaar zijn afgestemd, zich uitgeven en zich openen. De afgelopen vijftig jaar is de rangorde afgebroken, en terecht. Vrouwen stemmen, studeren, verdienen, beslissen. Maa
Man-vrouw
De gemeente: 1 Korinthiers en 1 Timotheus 5. serie Onderschikking en overgave
De keten van hoofdenIk wil dat u weet dat Christus het hoofd is van iedere man, de man het hoofd van de vrouw, en God het hoofd van Christus (1 Korinthiërs 11:3). Wie dit vers leest als een ladder, verwacht de volgorde God – Christus – man – vrouw. Zo staat het er niet. Paulus begint bij Christus en de man, gaat dan naar de man en de vrouw, en eindigt bij God en Christus. De drie paren staan naast elkaar, niet onder elkaar. En het laatste paar, G
Man-vrouw
1 Petrus 3 en Sara 4. serie Onderschikking en overgave
Homoiōs – in de voetsporen van wie onrecht leedHet hoofdstuk begint met een woord dat terugwijst: homoiōs, evenzo, op dezelfde manier (1 Petrus 3:1). Op dezelfde manier als wat? Daarvoor staat een lange passage over slaven die onder harde meesters leven (2:18–25). Petrus vraagt hun niet om terug te slaan. Hij wijst op Christus, die leed terwijl Hij geen zonde deed, die niet terugschold toen Hij werd uitgescholden, die niet dreigde toen Hij leed (
Man-vrouw
Kolossenzen en Titus 3. serie Onderschikking en overgave
De huistafel als vormKolossenzen 3:18–4:1 volgt een vorm die in de oudheid bekend was. Aristoteles beschrijft in zijn Politica het huishouden, de oikos, als bestaande uit drie verhoudingen: heer en slaaf, man en vrouw, vader en kinderen. Precies die drie paren staan in Kolossenzen, in die volgorde omgekeerd: vrouwen en mannen, kinderen en vaders, slaven en heren. Duitse exegeten noemden zulke lijsten Haustafeln, huistafels, en de naam is gebleven
Man-vrouw
Efeziers 5 2. serie Onderschikking en overgave
Het werkwoord dat ontbreektWie Efeziërs 5:22 in een Nederlandse bijbel opslaat, leest een gebod: ‘Vrouwen, weest uw eigen mannen onderdanig.’ Vaak staat er een kopje boven, iets als ‘Man en vrouw’, en lijkt hier een nieuw stuk te beginnen. In het Grieks staat er: de vrouwen aan hun eigen mannen, als aan de Heer. Er staat geen werkwoord. De zin is onvolledig, en dat kan alleen omdat hij leunt op de zin ervoor. Die zin ervoor is lang, en begint al
Man-vrouw
Aan elkaar gegeven 1. serie onderschikking en overgave
Zachar en nekeva – één beeld, twee polenEn God schiep de mens naar zijn beeld; naar het beeld van God schiep Hij hem; mannelijk en vrouwelijk schiep Hij hen (Genesis 1:27). De zin wisselt halverwege van getal. Eerst hem: één mens. Dan hen: twee. Het beeld van God ligt bij de mens die als mannelijk en vrouwelijk geschapen is, en pas in die tweeheid het beeld draagt. De woorden zelf zeggen meer dan ‘man’ en ‘vrouw’. Zachar, is dezelfde stam als zac
Man-vrouw
Onderschikking en overgave 0
Er zijn een paar bijbelteksten over onderschikking en overgave, met name van de vrouw aan de man, die ik voor mezelf eens op een rij heb gezet. Ik hoor ze te vaak gebruikt worden om vrouwen klein te houden: geen vragen stellen, niet verder leren, en vooral niet de gaven en talenten ontwikkelen die God hun gegeven heeft.Een man zei eens in een relatiecoaching: ‘Als een vrouw een kind krijgt, dan wil ze toch alleen nog maar voor het huishouden en d
Man-vrouw
Wat er tussen twee lichamen ontstaat
Een man leest zijn omgeving en maakt daar testosteron van; een vrouw leest de hare en maakt daar oxytocine van. Maar in een relatie is de omgeving van de een het lichaam van de ander. Wat hij leest, is haar stand; wat zij leest, is de zijne. Daarmee ontstaat iets dat geen van beiden bezit en waar geen van beiden buiten kan: een kringloop die haar eigen biochemie heeft. Niemand in een langdurige relatie heeft zijn hormoonhuishouding nog in eigen h
Man-vrouw
Waar oxytocine op reageert
Vrouwen leven in een maandcyclus. Waar het lichaam van een man elke ochtend een nieuwe ronde begint, werkt het lichaam van een vrouw in een golf van ongeveer achtentwintig dagen: oestrogeen dat opbouwt naar de eisprong, progesteron dat daarna overneemt, een daling die de volgende ronde inluidt. De maan doet er even lang over. Wie in dat ritme leeft, kan zich niet elke dag opnieuw uitvinden; zij beweegt mee met iets dat groter is dan de dag en dat

De bril van Dineke van Kooten

Verder

Waar wil je beginnen?

Lees verder in een van de boeken, kom naar een programma of verdiepingsdag, of krijg nieuwe artikelen en podcasts in je mailbox.

Bekijk de programma's Koop een boek Schrijf je in op de nieuwsbrief