Hanna, eigenaar/directeur van een bureau voor coaching en supervisie, haalt enkele jeugdherinneringen op en reflecteert daar vervolgens op met haar huidige kennis van en inzicht in hoogbegaafdheid.
Kindertijd van Hanna
Ik ben het zesde kind in een domineesgezin met zeven kinderen. Het is 1973. Ik zit op de lagere school, in de vierde klas. We hebben aardrijkskunde les, de kaart van Groningen hangt voor het bord. En weer gebeurt hetzelfde als bij het oefenen van tafels en van rijtjes jaartallen. Om me heen dreunen mijn klasgenoten enthousiast het rijtje: Groningen, Hoogezand, Sappemeer, Veendam, Wildervank, Winschoten, Oude Pekela, Nieuwe Pekela, Stadskanaal. En nog een keer en nog een keer. Paniekerig kijk ik om me heen. Wat gebeurt hier, waarom moeten we dit doen? Hoe doe je dit? Ik kan dit niet! Ik weet me geen raad, iedereen doet uit volle borst mee en ik snap het niet, wat ben ik dom! Koortsachtig gaan mijn gedachten: ik moet iets verzinnen. En dat lukt! Als ik muziek zet onder die rare woorden, kan ik ze wèl onthouden. Ik moet wel zorgen dat niemand het merkt. Wat ben ik dom!
Coach Hanna: Hoogbegaafden kunnen niet automatiseren (het zgn. ‘stampen’). Hun inprentingsvermogen functioneert niet op repetitie maar op context en betekenis. Hanna lost dit op door muziek te zetten onder de rijtjes. Hoe vindingrijk! Alleen, omdat ze ziet dat ze afwijkt van de anderen, prent ze tegelijkertijd met de Groningse steden ook de cognities in dat ze anders, alleen en dom is.
Pubertijd
Mijn oudere broers en zussen zaten op het gymnasium of gingen al naar de universiteit, mijn jongere broertje sloeg een klas over op de lagere school. En ik… voor mij begon in 1975 een 10 jaar lange middelbare school ‘carrière’ waar ik met afschuw op terug kijk. Na het brug jaar ging ik met een taak naar het VWO. Al bij het kerstrapport moest ik naar de HAVO. Ook dat ging niet. Aan het eind van datzelfde schooljaar werd ik naar de derde klas van de MAVO gestuurd. In MAVO 3 bleef ik zitten. Het jaar daarop belandde ik toch in MAVO 4 maar stond er zo slecht voor dat opgaan voor het eindexamen me werd afgeraden, ik maakte geen schijn van kans. Dat liet ik me niet zeggen, drie weken lang leerde ik, en mocht toen toch eindexamen doen. Ik slaagde. En zelfs zo goed dat ik, zij het voorwaardelijk, door kon naar HAVO 4. Dat jaar zat ik in de leerlingenraad en de evenementencommissie op de school. Maar ik bleef weer zitten en moest van school af.
Hoe zagen mensen me? Als een vrolijke, zorgeloze, goddeloze puber. Een stoere meid, die altijd lol maakte en de boel op stelten zette. Adviezen en goede raad sloeg ik in de wind, emoties vond ik overbodige onzin. Enthousiast en argeloos bestreed ik dogma`s en bevelen waar ik tegen aan liep. Mensen ergerden zich zichtbaar aan mijn vragen, vonden wat ik zei onbegrijpelijk en vergezocht. Soms nam iemand de uitdaging aan maar dat duurde nooit lang want ik greep elk antwoord aan als de start voor een nieuwe discussie. “Jij wilt ook altijd het laatste woord hebben”, werd me verweten. Ik begreep daar niets van en klapte dicht, het enige wat ik wilde was een boeiend gesprek voort zetten.
In mij zag het er heel anders uit. Daar was het een en al chaos en angst. Ik sliep nauwelijks. Ik voelde me vreselijk dom. Ik begreep niets van mensen en niets van het leven. Ik zag, hoorde en wist dingen al voordat mensen iets zeiden. Ik wist wanneer iemand loog maar niet waarom en als ik er naar vroeg was dat ongepast en kreeg ik boze reacties. Wat onrechtvaardig, wat een oneerlijke schijnheilige wereld! Hoe konden mensen blij zijn in zo’n wereld