Kritisch denken

Ben jij een kritisch denker? Kritische denkers zijn nooit echt populair geweest. Socrates moest 399 v.Chr.‎ de gifbeker drinken, want men vond zijn kritische vragen en vernieuwende ideeën maar lastig. Nog steeds raken mensen in paniek als je kritische vragen stelt. Hoe komt dit? En wat maakt dat sommige mensen wél kritisch nadenken en anderen veel minder?

auteur: Paul Smit
datum: 19 juli 2021
website: https://www.linkedin.com/feed/update/urn:li:activity:6822809663965286400/

In de oertijd waren we als individu kwetsbaar, een leeuw of gorilla is immers veel sterker. Door in groepen te leven en samen te werken, was de mens in staat om te overleven. Een gezamenlijk geloofssysteem was hierbij belangrijk, want dat hield de groep bij elkaar. Als iemand binnen de groep er andere ideeën op nahield, was de kans groot dat deze werd verstoten. In die tijd betekende dit in veel gevallen het einde van jouw bestaan.
We zijn daarom nog steeds enorm gevoelig voor sociale druk.

Ook in deze tijd geldt dat als je kritisch denkt, je buiten de groep valt. Je neemt óf een vaccin waarvan de gevolgen op langere termijn onbekend zijn, óf je valt buiten de groep en mag niet meer deelnemen aan de samenleving. Er is in al die duizenden jaren nog vrij weinig veranderd.

Waarom zijn er dan toch mensen die kritisch nadenken? Ten eerste kost dit je meer energie en ten tweede is de kans groot dat je buiten de groep valt. Gedurende de hele geschiedenis zijn er kritische denkers geweest, dit heeft namelijk een evolutionair nut. Kritisch denken zorgde voor verandering en innovatie, wat in de strijd om het bestaan noodzakelijk was.

Wat maakt dat je wel of niet kritisch denkt? Zoals psycholoog Martin Appelo zegt, kan dit te maken hebben met een onveilige hechting in je jeugd. Die mensen hebben van jongs af aan geleerd: “De wereld is gevaarlijk en ik kan niet vertrouwen op een autoriteit”. Je hebt ook mensen met een wat sterkere neocortex die in staat zijn om op basis van feiten en cijfers situaties te analyseren en zich minder laten leiden door emotie. En er zijn filosofen en creatieve denkers, die van nature buiten de lijntjes kleuren en buiten de lijntjes denken. En tot slot: Het is natuurlijk niet zo dat je óf 100% kritisch denkt óf meeloopt met de kudde. Ook daarin zitten nuances.

a cartoon image of a cartoon character


Wil je meer weten over dit onderwerp?
Kijk op: https://www.dinekevankooten.nl/tag/politiek/
Voor een overzicht kijk op: https://www.dinekevankooten.nl/archief/overzicht-great-reset-corona/

Leesbril
Dineke van Kooten

door: Dineke van Kooten

Gepubliceerd in: 19 maart, 2020

3 min lezen

Dit artikel heeft de volgende tag(s):

Politiek en Maatschappij

Inzichten

Gerelateerde artikelen

Man-vrouw
De kracht van verbondenheid
Ik was onlangs op een congres en ik keek: de spreker was daar samen met zijn vrouw. Wat mij raakte, was de eenheid die ik tussen hen voelde. Hij stond daar niet alleen. Naast zijn uitgesproken onderbouwde visie werd ik ook geraakt door de kracht van hun verbondenheid. Het opvallendste aan die waarneming is één zin: hij stond daar niet alleen. Ik die hem niet kende, zag hem spreken en merkte iets op tussen twee mensen. Wat ik zag, zat dus niet in
Man-vrouw
Waar je werkelijk gezien wordt
De rangorde Begin oktober verscheen Vriendschap van socioloog Beate Völker, met als ondertitel: alles over de belangrijkste relatie in ons leven. In het Nederlands Dagblad zegt ze het nog scherper. (https://www.nd.nl/nieuws/nederland/1335497/vriendschap-is-voor-de-samenleving-belangrijker-dan-het-huwel) Voor de samenleving is vriendschap belangrijker dan het huwelijk, omdat een huwelijk ‘veel minder zicht biedt op andere perspectieven’. In een vr
Dineke
Sara lachte
Twintig jaar na de kapel in Gent Langs het water Een paar weken geleden ging ik drie dagen alleen weg met de camper. Ik zocht plekken aan de waterkant, maar reed ze voorbij, de een na de ander. Bij elke plek kwam dezelfde vraag: hier, of verderop? Verderop was het misschien mooier, of stiller, of minder in het zicht. Ik reed door tot ik mezelf dwong de motor uit te zetten. Toen zat ik daar, en wist niet wat ik moest doen. Moest. Het woord staat e

Verder

Waar wil je beginnen?

Lees verder in een van de boeken, kom naar een programma of verdiepingsdag, of krijg nieuwe artikelen en podcasts in je mailbox.

Bekijk de programma's Koop een boek